Newyddion

Coleg Iâl yn Rhannu Ysbrydoliaeth dweud Straeon yng Ngwlad Pwyl

January 7, 2013

Bydd gan fyfyrwyr dweud straeon digidol Coleg Iâl hanesion gwych yn dilyn ymweliad prosiect Enkdist â Gwlad Pwyl, canfod Amgueddfa Storïwyr a’i guradur ysbrydoledig, Michal Malinowski.

Mae Iâl yn un o wyth partner y prosiect amlochrog sydd wedi’i chyllido gan Enkdist Grundvig, ac yn dilyn cyfarfodydd a sioeau ar y ffordd i rannu gwybodaeth gyda’u cymheiriaid yn Ewrop, cyfarfu’r tîm â Michal Malinowski yn ei Amgueddfa Storïwyr unigryw.

“Mae pawb yn storïwr,” meddai Michal Malinowski, sydd wedi gwisgo’n hynod o liwgar ac yn awyddus i ddysgu rhagor am ddweud straeon o dan arweiniad Coleg Iâl. “Mae prosiect ENKDIST yn fy ngalluogi i ddarganfod dulliau eraill o ddweud straeon.”

Yn llawn edmygedd am frwdfrydedd Malinowski am ddweud straeon, bu tiwtor Coleg Iâl mewn Dweud Straeon Digidol, Steve Bellis, yn cyfnewid syniadau gyda Mr Malinowski. Sylweddolodd Steve yn fuan iawn fod curadur ysblennydd yr amgueddfa nodedig yn llawer mwy na dim ond gofalwr chwedlau, straeon a gwrthrychau’n archwilio cyfleoedd prosiect ENKDIST.

“Gwelaf botensial gwirioneddol mewn dweud straeon digidol yn fy ngwaith. Rwy’n datblygu cymwysiadau ymarferol ar gyfer cynulleidfaoedd mwy o faint. Bydd fy mhrosiect newydd, Castell y BRENIN MATT yn cynnwys llawer o gymwysiadau dweud straeon digidol. Byddaf yn defnyddio dweud straeon digidol yn ddull i gynnwys pobl yn y byd go iawn ac ysgogi cyfathrebu wyneb yn wyneb,” parhaodd Michal.

Ysbrydolwyd Malinowski i sefydlu ei amgueddfa anarferol ym 1997 wrth deithio i Papua Gini Newydd lle daeth ar draws storïwyr traddodiadol a straeon llafar. Gan ddisgrifio dweud straeon fel rhywbeth rhyngweithiol a chysain â harddwch mynegiant llafar, eglurodd sut iddo sylweddoli pa mor fregus oedd dweud straeon, a’i fod yn grefft a oedd yn diflannu’n sydyn. O ganlyniad, penderfynodd Malinowski i greu ei gasgliad o draddodiadau llafar a threftadaeth anniriaethol o ledled y byd.

Plant ysgolion ac ysgolion meithrin sy’n mynychu’r amgueddfa’n bennaf, gan deithio’n ddyddiol ar y bws, ond mae gweithgareddau’r amgueddfa hefyd yn briodol i oedolion. Cynhelir sesiynau a gweithdai dweud straeon yn ystod y nos i oedolion.

Caiff Malinowski straeon o ledled y byd a does dim ffiniau gwlad na diwylliant. Cyfeiria at Japan, yr India, Indonesia, PGN, Mali Burkina, UDA , Canada a llawer mwy. Fel rhan o’i waith, mae’n cynnal perfformiadau dweud straeon gydag athrawon yn ogystal â gweithdai corfforaethol mewn dweud straeon i fusnesau.

Mae Malinowski yn falch iawn o’i arddangosfeydd cynnar ac eglura sut iddo gael grant UNESCO i baratoi’r arddangosfa ar Amadou Hampate Ba – yr awdur a’r doethur o Mali. Mae hefyd wedi gwneud gwaith ymchwil mewn pentrefi Affricanaidd a chael straeon, cerddoriaeth a gwrthrychau.

Yn cynllunio’i stori nesaf yn barhaus, rhanna Malinowski ei frwdfrydedd am ei brosiect rhyngwladol nesaf sef “Castell y Brenin Matt” sy’n brosiect modylol arloesol yn targedu cynhwysiant rhyngddiwylliannol ac yn hyrwyddo heddwch. Defnyddia’r cyfranogion flociau pren MuBaBaO i adeiladu rhannau dilynol Castell y Brenin Matt mewn gwledydd gwahanol a fydd yn fannau llawn cyfarfodydd bywiog, dawnsio, canu a dweud straeon. Pwysleisia Malinowski bwysigrwydd y lle adeiledig fel man unigryw i greu a chanfod straeon tylwyth teg gan ddefnyddio toreth o dechnegau dweud straeon.

Gan gwmpasu dweud straeon digidol, nod prosiect uchelgeisiol “Castell y Brenin Matt” yw cyfuno realaeth a’r rhithfyd. Llunnir gwefan arbennig nid yn unig i adrodd ar sut y bydd rhannau nesaf y Castell yn cael eu hadeiladu, ond hefyd i greu rhithofod cyffredin ar gyfer cyfarfodydd, cyfnewid gwybodaeth, gemau, cwisiau a datrys problemau trwy garedigrwydd yn hytrach na thrais. Mae’r prosiect yn rhoi gwerth i amser teuluol a rhannu.