Newyddion

Prif Weinidog Cymru yn cael blas ar arloesi yn Llysfasi

July 20, 2015

Royal Welsh Carwyn Jones @ David Jones

Ymwelodd Carwyn Jones, Prif Weinidog Cymru, â stondin newydd Coleg Cambria Llysfasi yn Sioe Frenhinol Cymru y bore yma a chafodd gipolwg unigryw ar y technegau arloesol sy’n cael eu defnyddio mewn amaethyddiaeth.

Cafodd y Prif Weinidog ei groesawu gan David Jones OBE, Pennaeth a Phrif Weithredwr Coleg Cambria.

Dechreuodd yr ymweliad gyda’r Gweinidog yn blasu ysgytlaeth arbennig iawn a oedd wedi ei wneud gyda llefrith A2 o fuches ardystiedig pur A2 y coleg.  Ar hyn o bryd mae gan fferm Llysfasi 175 o wartheg godro Holstein Friesian, gyda 60 ohonynt yn wartheg A2.  Mae llefrith A2 yn haws i’w dreulio oherwydd dim ond protein A2 sydd ynddo.  Mae hyn yn wahanol i lefrith gwartheg arferol, sy’n cynnwys proteinau A1 ac A2 gall achosi sgîl-effeithiau fel ymchwyddo, cyfog a mwcws cronnol.  Mae’r coleg wedi bod drwy broses drwyadl i fod yn un o’r ychydig o ffermydd ardystiedig yng ngwledydd Prydain ac mae’n bwriadu cynyddu ei stoc o wartheg A2 yn y dyfodol.

Daeth ymweliad y Prif Weinidog i ben gydag arddangosiad o sut mae coleri cnoi cil a chanfod pryd mae buchod yn gofyn tarw yn cael eu defnyddio ar y fferm yn Llysfasi i fonitro gweithgarwch pori ac arferion y gwartheg.  Mae’r myfyrwyr ar ddyletswydd fferm yn Llysfasi yn cael mynediad 24 awr i’r data hwn, gan dderbyn gwybodaeth drwy eu dyfeisiau symudol i’w hannog i wirio oes un o wartheg y fuches yn sâl, yn gofyn tarw neu ar fin lloia.  Hyd yma, mae’r coleri wedi cynorthwyo staff y fferm i ddod o hyd i fastitis, pryd mae’r buchod yn gofyn tarw ac maent wedi tynnu sylw at gynnydd mewn gweithgarwch cnoi cil, y fuches gyfan oherwydd man porthi gwell y llaethdy newydd, gwell cymeriant TMR a’r cyfyglau gwartheg mwy cyfforddus.

Dywedodd y Prif Weinidog, Carwyn Jones:

“Roeddwn yn falch o gael ymweld â stondin newydd Coleg Cambria Llysfasi yn Sioe Frenhinol Cymru y bore yma.  Roedd yn galonogol iawn gweld sut mae Coleg Cambria Llysfasi yn arloesi ac yn gweithio’n galed i gynorthwyo’r sector ffermio a sefydlu diwylliant o ddatblygiad proffesiynol parhaus o fewn amaethyddiaeth.”

Dywedodd David Jones, Pennaeth a Phrif Weithredwr Coleg Cambria,

“Rydym wrth ein bodd bod y Prif Weinidog wedi gallu ymuno â ni ar ein stondin newydd yn Sioe Frenhinol Cymru heddiw.

“Roedd yn braf iawn cael cyfle i ddangos gwaith arloesol ein safle yn Llysfasi a dangos ein rôl o ran datblygu a chadw sgiliau yn y sector, sydd yn hanfodol ar gyfer llwyddiant y diwydiant amaethyddol yng Nghymru yn y dyfodol. “

Royal Welsh - David Jones, Gareth Jones, Carwyn Jones, John Clutton, Rees Roberts

David Jones OBE, Pennaeth a Phrif Weithredwr Coleg Cambria; Gareth Jones, Cyfarwyddwr Coleg Cambria yn gyfrifol am safle Llysfasi ; Carwyn Jones, Prif Weinidog; John Clutton, Cadeirydd Llywodraethwyr Coleg Cambria; Rees Roberts OBE, Llywodraethwr Coleg Cambria